Kavşaklarda Geçiş Hakkı

1 Geçiş hakkı nedir?

• Geçiş hakkı, kavşağa yaklaşan araçlardan hangisinin ÖNCE geçeceğini belirleyen kurallar bütünüdür.
• Trafikte doğru soru "önce ben mi geçerim?" değil, "önce KİM geçer?" sorusudur.
• Geçiş hakkı bir ayrıcalık değil, sıralamadır: herkes kurala uyarsa kimse durmak zorunda kalmaz — kavşak akar.

2 Kavşakta kimi dinlersin? (öncelik sıralaması)

• 1️⃣ Trafik görevlisi (polis/jandarma) — varsa HERKESİ o yönetir.
• 2️⃣ Işıklı işaret cihazları (trafik lambaları).
• 3️⃣ Trafik işaret levhaları (DUR, yol ver, ana yol levhası…).
• 4️⃣ Yol çizgileri ve genel kurallar.
• Görevlinin işareti ışıkla çelişiyorsa GÖREVLİYE uyulur — ışık kırmızı olsa bile görevli "geç" diyorsa geçersin.

💡 SINAV İPUCU: Sınav sorusunda hem görevli hem ışık varsa cevap her zaman görevlidir. Bu sıralamayı ezberle: görevli → ışık → levha → çizgi.

3 İşaretsiz kavşakta ana kurallar

• Tali yoldan (ara sokaktan) ana yola çıkan araç, ana yoldaki araca yol verir.
• İki yol da eşit önemdeyse: SAĞDAN gelen araca yol verilir ("sağdan gelen üstündür").
• Dönüş yapan araç, düz giden araca ve karşıya geçen yayaya yol verir.
• Motorsuz araçlar (bisiklet, at arabası) ve yayalar, motorlu araçlara yol verir.
• Görev hâlindeki geçiş üstünlüğü araçları (ambulans, itfaiye, polis) HER ZAMAN önceliklidir — sesli/ışıklı uyarıyı duyunca yol açarsın.

💡 SINAV İPUCU: Soru "hangisi önce geçer?" diyorsa şu sırayla ele: önce geçiş üstünlüğü aracı var mı? → sonra ana yol/tali yol → sonra dönen mi düz giden mi? → en son sağdan gelen kuralı.

4 Dönüşlerde kurallar

• Sağa dönüş: önceden sağ şeride gir, sinyal ver, DAR kavisle dön.
• Sola dönüş: yolun gidişe ayrılan kısmının soluna yaklaş, sinyal ver, GENİŞ kavisle dön.
• Her dönüşte, dönülen yoldaki yaya geçidinden geçen yayanın önceliği vardır.
• Dönüşü tamamlayınca uygun şeride yerleş — iki şeridi birden işgal etme.

💡 SINAV İPUCU: Ezber kalıbı: "sağa dar, sola geniş." Sınavda kavis sorusu gelirse bu dört kelime yeter.

5 Sık yapılan hatalar

• ❌ "Ben ana yoldayım" diye hız kesmeden kavşağa dalmak — ana yolda bile yavaşlayıp kontrol edilir.
• ❌ Dönerken sadece araçlara bakıp YAYAYI unutmak — dönüşte yaya her zaman senden önceliklidir.
• ❌ Sağdan gelen kuralını ışıklı kavşakta aramak — bu kural yalnız işaretsiz eşit kavşaklar içindir.
• ❌ Kavşak içinde şerit değiştirmek ve kavşağa 5 metre mesafede duraklamak — ikisi de yasaktır.