Ehliyet sözlüğü
Sürecin bütün jargonu — 23 terim, kısa ve net tanımlarla.
Ehliyet sürecinde karşına çıkan resmî terimlerin (MEBBİS, e-sınav, telafi eğitimi, değerli kâğıt bedeli...) tamamını bu sayfada tanımladık — her tanımın yanında konunun ayrıntılı rehberine giden bağlantı var.
Aday sürücü
İlk sürücü belgesini alan herkesin 2 yıl boyunca taşıdığı statü. Bu dönemde ceza puanı sınırı 75'tir ve bazı ihlallerin üç kez tekrarı, puandan bağımsız olarak belgenin iptaline yol açar.
Biyometrik fotoğraf
Yüz hatlarını standart ölçülerde gösteren vesikalık; kurs kaydında ve belge başvurusunda istenir. Sıradan vesikalıktan farkı, uluslararası ölçü standartlarına uymasıdır.
Ceza puanı
Bazı trafik ihlallerinde para cezasının yanında sürücü siciline işlenen puandır; bir yıl içinde birikmesi belgenin geri alınmasına varan yaptırımlar doğurur. Kasksız sürüş 15, kırmızı ışık 20 puandır.
Değerli kâğıt bedeli
Ehliyet kartının basımı için Maliye'ye ödenen bedel: 1.690 TL. İlk alımda, yenilemede ve kayıp sonrası yeniden basımda ödenir — sınıftan bağımsız sabittir.
ECE 22.06
Motosiklet kaskları için uluslararası onay standardının güncel sürümü; eski 22.05'in yerini almıştır ve darbe testleri daha kapsamlıdır. Onay işareti kaskın iç etiketinde yazar.
Güç/ağırlık oranı (0,2 kW/kg)
A2 kapsamının ikinci eşiği: motosikletin gücünün ağırlığına oranı 0,2 kW/kg'ı geçemez. 35 kW sınırına uyan ama çok hafif olan makineleri A2 dışında bırakır.
Kademeli geçiş
18 yaşında A2 alan sürücünün, en az 2 yıl deneyim sonrasında 20 yaşında sınırsız A sınıfına geçebilmesi. Doğrudan A için beklenen 24 yaşın erken-başlayan alternatifi.
Kısıtlama (güç düşürme / restriksiyon)
35 kW üzeri bir motosikletin, A2 sahiplerince kullanılabilmesi için gücünün resmî olarak düşürülmesi. Belgeye dayanmalı ve araç kayıtlarına işlenmelidir; sözlü beyan geçerli değildir.
M sınıfı
Motorlu bisiklet (moped) belgesi: 50cc'ye ve 45 km/s azami hıza kadar araçları kapsar, 16 yaşında alınır. Üst sınıf belgeler (A1 ve üzeri) mopedi de kapsadığından yalnız moped süreceklerin belgesidir.
MEBBİS
Millî Eğitim Bakanlığı'nın bilişim sistemi; sürücü kursuna kaydın burada işlenir, eğitim ve sınav sürecin bu sistem üzerinden takip edilir. Adayın kendisinin işlem yapması gerekmez — kaydı kurs yürütür.
Moped (motorlu bisiklet)
Motor hacmi 50cc'yi, azami hızı 45 km/s'i geçmeyen iki tekerlekli araç — halk dilinde "50'lik". Motosiklet değildir; kendi belgesi (M sınıfı) vardır.
MTSK
Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu'nun kısaltması — sürücü kurslarının resmî adı. Ehliyet sürecinin tamamı (kayıt, eğitim, sınav planlaması) MTSK üzerinden yürür; bireysel başvuru yolu yoktur.
kW ve beygir (PS)
Motor gücünün iki ölçü birimi; ehliyet sınıfları kW ile tanımlanır. Katalogdaki kW değerini 1,36 ile çarparak beygiri bulursun — A2'nin 35 kW sınırı yaklaşık 48 beygirdir.
Sınıf ekleme
Mevcut sürücü belgesine yeni bir sınıfın işlenmesi — örneğin B üzerine A2. Sıfırdan ehliyet süreci değildir; kurs üzerinden yürür ve sonunda yeni kart basılır.
Sınıf harcı
Harçlar Kanunu'na göre ilk alımda/sınıf eklemede ödenen vergi; ehliyet grubuna göre değişir. Motosiklet grubu (A1/A2/A/F) için 2.239,90 TL'dir.
Sürücü sertifikası
Kurs eğitimini ve sınavları başarıyla tamamlayan adaya verilen belge; ehliyetin ön koşuludur. Sertifika ehliyet değildir — karta dönüşmesi için nüfus müdürlüğü başvurusu gerekir ve sertifikayla trafiğe çıkmak cezalıdır.
"Sürücü olur" raporu
Sürücü adayının sağlık açısından uygun olduğunu gösteren rapor; kurs kaydının ön şartıdır. Aile hekiminden ya da yetkili sağlık kuruluşundan alınır; gözlük gibi durumlar rapora şerh olarak işlenir.
Telafi eğitimi
Direksiyon sınavında kalan adayın, yeni sınav hakkından önce tamamlamak zorunda olduğu 2 saatlik ek eğitim. Bedeli il komisyonuna göre değişir; amacı kalınan hareketi çözmektir.
Vakıf hizmet bedeli
Belge düzenleme sırasında alınan hizmet bedeli: 425 TL. Değerli kâğıt bedeliyle birlikte her kart basımında ödenir.
Vizör (koruma gözlüğü)
Kaskın göz bölgesini kapatan şeffaf siperlik. Yasal önemi şu: koruma gözlüğü zorunluluğu, kaskında vizör olan sürücüde ayrıca aranmaz.
Terim değil, yol haritası mı lazım?
Tanımı olmayan bir terimle mi karşılaştın? WhatsApp'tan sor — hem cevaplayalım hem sözlüğe ekleyelim.
WhatsApp'tan Sor